AYM heyeti İspanya’da: Anayasa yargısında deneyim paylaşımı Gündem Haberleri

AYM Başkanı Kadir Özkaya başkanlığındaki heyet, İspanya Anayasa Mahkemesi ve İspanya Yüksek Mahkemesinde düzenlenen çalışma oturumlarında bireysel başvuru sistemi, hak ihlali kararlarının uygulanması ve anayasa yargısında içtihat takibi konularında deneyim paylaşımında bulundu.

Anayasa Mahkemesi (AYM) Başkanı Kadir Özkaya ve beraberindeki heyet, anayasa yargısı alanında ikili ilişkilerin geliştirilmesi amacıyla 3–4 Şubat 2026 tarihlerinde İspanya’ya çalışma ziyareti gerçekleştirdi.

Ziyaret, AYM ile Avrupa Birliği–Avrupa Konseyi iş birliğinde yürütülen “Anayasa Mahkemesinin Temel Haklar Alanındaki Kararlarının Etkili Şekilde Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi” kapsamında gerçekleştirildi. Heyete, Başkanvekili Hasan Tahsin Gökcan, Anayasa Mahkemesi Üyeleri Recai Akyel, Yusuf Şevki Hakyemez, Selahaddin Menteş, İrfan Fidan, Kenan Yaşar, Muhterem İnce, Ömer Çınar, Metin Kıratlı ile Genel Sekreter Murat Azaklı ve diğer yetkililer eşlik etti.

İSPANYA ANAYASA MAHKEMESİNDE ÇALIŞMA OTURUMLARI

AYM heyeti ilk olarak İspanya Anayasa Mahkemesini ziyaret etti. Başkan Kadir Özkaya’nın Şeref Defteri’ni imzalamasının ardından çalışma oturumlarına geçildi. Açılışta konuşan İspanya Anayasa Mahkemesi Başkanı Cándido Conde-Pumpido Tourón, Türkiye’den gelen heyeti ağırlamaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, iki mahkemenin aynı Avrupa anayasal geleneğini paylaştığını vurguladı. Tourón, İspanya’daki amparo başvurusu ile Türkiye’deki bireysel başvurunun temel hakların korunmasında kilit rol oynadığını belirtti.

BİREYSEL BAŞVURUDA BAŞARILI BİR SINAV VERDİK

Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ise bireysel başvurunun Türk hukuk sistemindeki yerine dikkat çekti. Özkaya, yıllık başvuru sayılarının yüz binlere yaklaştığını belirterek, “Mahkememiz bireysel başvuruda çok başarılı bir sınav vermiştir. Olağanüstü koşullara rağmen bireysel başvuru, etkili bir hak arama yolu olarak varlığını sürdürmektedir.” dedi. İçtihat birikiminin zenginliğine vurgu yapan Özkaya, Avrupa Konseyi ile yürütülen ortak çalışmaların bu başarıda önemli payı olduğunu kaydetti.

SUNUMLAR VE KARŞILIKLI PAYLAŞIM

Açış konuşmalarının ardından karşılıklı sunumlar yapıldı. İspanya Anayasa Mahkemesi Başkanvekili Inmaculada Montalbán Huertas, mahkemenin görev ve yetkileri ile bireysel başvuru sistemini anlattı. Türkiye adına ise Başkanvekili Hasan Tahsin Gökcan, Anayasa Mahkemesinin çalışma usul ve esaslarına ilişkin bilgiler paylaştı. Ayrıca İspanya Anayasa Mahkemesi Üyesi Ricardo Enríquez Sancho ile Anayasa Mahkemesi Üyesi Kenan Yaşar, “Bireysel Başvuru Kapsamında Özel Anayasal Önem Kavramı” başlıklı sunumlar yaptı.

ASIL ÖNEMLİ OLAN, İHLAL KARARLARININ OBJEKTİF ETKİSİ

Son oturumda iki mahkemenin başkanları, AYM kararlarının uygulanması ve içtihadın genel görevli mahkemelerce takibine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Başkan Özkaya, bireysel başvuru kararlarıyla binlerce hak ihlalinin giderildiğini belirterek, “Bizim için asıl önemli olan ihlal kararlarının objektif etkisinin hayata geçirilmesidir. Yani bu kararların emsal davalarda da uygulanmasıdır.” ifadelerini kullandı. Bu yaklaşımın ihlallerin azalmasına ve hukukun anayasallaşmasına katkı sağladığını vurguladı.

İSPANYA YÜKSEK MAHKEMESİNE ZİYARET

Programın ikinci gününde AYM heyeti, İspanya Yüksek Mahkemesini ziyaret etti. İspanya Yüksek Mahkemesi Başkanvekili Dimitry Berberoff Ayuda, heyeti ağırlamaktan memnuniyet duyduklarını ifade ederek mahkemenin yapısı ve işleyişine ilişkin bilgi verdi. Başkanvekili Hasan Tahsin Gökcan da ziyaretin bilgi paylaşımı ve ikili ilişkiler açısından önemine dikkat çekti.

MADRID BÜYÜKELÇİSİYLE GÖRÜŞME

Heyet, İspanya temasları kapsamında Türkiye Cumhuriyeti Madrid Büyükelçisi Nüket Küçükel Ezberci ile de bir araya gelerek görüş alışverişinde bulundu. Ziyaretin, anayasa yargısı alanında kurumsal iş birliğini güçlendirmesi ve temel hakların korunmasına yönelik ortak yaklaşımların geliştirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.