Avrupa ısı kubbesinin etkisi altında! Resmî kurumlar alarm verdi... Türkiye nasıl etkilenecek?

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

Avrupa’dan Asya’ya kadar geniş bir coğrafyada son zamanlarda sıra dışı meteorolojik olaylar etkisini gösteriyor. Fransa ve İspanya’da çıkan devasa orman yangınları nedeniyle yüz binlerce insan güvenli bölgelere taşınmak zorunda kalırken, Fransa’da on binlerce hektar yeşil alan küle döndü.

İngiltere ile Galler’de ise veri tutulmaya başlandığı tarihlerden bu yana görülen en kurak temmuz dönemlerinden biri kayıtlara geçti. İngiltere meteoroloji birimlerinin açıkladığı rakamlar, ülkeye düşen yağışın tarihsel ortalamaların yalnızca yaklaşık yüzde 10’u seviyesinde kaldı.

Benzer şekilde Doğu Asya da şiddetli sıcak dalgalarının pençesinde. Termometrelerin 42,5 dereceyi bulduğu Güney Kore’de kamu yönetimi, halka açık alanlardaki tüm etkinlikleri askıya almaları çağrısında bulundu.

İklim krizinin yansımaları Türkiye’de de yakından hissediliyor; birbiri ardına çıkan orman yangınları ve bastıran aşırı sıcaklar, dünya genelindeki iklim olaylarının iç kamuoyunda çok daha yakından izlenmesine yol açtı.

Şimdi ise yeni bir sıcak hava dalgasının Avrupa’yı esir alması bekleniyor.

MAYIS AYINDAN BU YANA YAŞANAN BEŞİNCİ SICAK HAVA DALGASI

Geniş bir yüksek basınç alanının, diğer adıyla sıcaklık kubbesinin kıta genelinde şiddetlenmesiyle birlikte, bu son sıcak hava dalgası Avrupa'nın mayıs ayından bu yana yaşadığı beşinci dalga olacak. En uç sıcaklıkların başlangıçta Fransa, İspanya ve İtalya'nın bazı bölgelerinde görülmesi, ardından Orta Avrupa'ya doğru kayması bekleniyor; burada en yüksek sıcaklıkların Almanya, Polonya ve Çek Cumhuriyeti'nde görüleceği tahmin ediliyor.

YANGIN RİSKİ ÇOK YÜKSEK

Avrupa Orman Yangını Bilgi Sistemi; Güney Britanya ve Kuzeybatı Fransa'nın bazı kısımları ile Alplerden Balkanlara uzanan bir bölgenin, en az çarşamba gününe kadar yangın tehlikesi tahminindeki en yüksek kategori olan ‘çok uç’ yangın koşulları altında kalacağını öngörüyor.

İber Yarımadası'nın büyük bölümü, Orta ve Güney Fransa ile Batı Balkanlar'ın bazı kısımları da dâhil olmak üzere çevre bölgeler de hafta ortasına kadar uç seviyede yangın koşullarıyla karşı karşıya kalacak.

Aşırı sıcaklar, çarşamba günü Grönland, İzlanda ve İspanya'nın bazı kısımlarından izlenebilecek olan tam güneş tutulmasıyla çakışacak. İspanya ulusal meteoroloji servisi AEMET, o günün yoğun sıcaklığın yanı sıra çok yüksek veya uç seviyede yangın tehlikesi getireceği konusunda uyardı.

HAVA NE KADAR ISINACAK?

Pazar günü Batı, Orta ve Güney Avrupa genelinde çok sayıda yüksek sıcaklık uyarısı verildi; en yüksek seviye olan kırmızı uyarılar Batı ve Güney İtalya ile Batı Hırvatistan'ı kapsıyordu.

İtalya'da sıcaklıklar perşembe gününden beri yükseliyor; o gün İtalya Sağlık Bakanlığı, ulusal sıcaklık izleme sistemi tarafından izlenen 27 şehrin tamamını kırmızı alarma geçirdi. 

İtalyan Hava Kuvvetleri Meteoroloji Servisi; Sardinya, Toskana, Umbria, Lazio, Campania, Puglia, Basilicata, Calabria ve Sicilya'nın bazı kısımlarında sıcaklıkların 40 santigrat dereceye ulaşmasıyla sıcak hava dalgası koşullarının devam etmesinin beklendiğini söyledi. Bu uç sıcaklıkların hafta boyunca İtalya'nın batı, orta ve güney kesimlerinde devam etmesi bekleniyor.

FRANSA’DA YANGIN ALARMI

Fransız meteoroloji servisi Météo-France, salı gününün yeni sıcak hava dalgasının başlangıcı olacağını belirtti. Çarşamba ve cuma günleri arasında, ülke genelinin büyük bölümünde sıcaklıkların 35 santigrat dereceye ulaşması, yerel olarak ise 40 santigrat dereceye yaklaşması bekleniyor. Kurum, yükselen sıcaklıkların halihazırda kurumuş toprakları daha da kurutacağı ve bitki örtüsünün hassasiyetini artırarak orman yangınları tehlikesini yükselteceği konusunda uyardı.

İSPANYA ÇARŞAMBA GÜNÜ 42 DERECEYİ GÖRECEK

İspanya'da AEMET, sıcak hava dalgası sırasında sıcaklıkların ülke genelinde yaygın olarak 35 santigrat dereceyi aşmasının ve çarşamba gününe kadar ülkenin güneyinde 42 santigrat dereceye ulaşabileceğinin beklendiğini bildirdi. O gün çoğunlukla açık veya parçalı bulutlu bir gökyüzü beklenirken, meteoroloji uzmanları orman yangını riskinin çarşamba gününe kadar çok yüksek veya uç seviyelere çıkacağı konusunda uyardı.

BRİTANYA’DA SICAKLIK REKORLARI

Sıcaklıkların Britanya'da da uç seviyelere tırmanması bekleniyor. Ülkenin meteoroloji servisi olan U.K. Met Office, sıcaklıkların salı gününden itibaren yükselmeye başlamasının ve perşembe gününe kadar Doğu Anglia ve güneydoğu İngiltere'nin bazı kısımlarında 36 santigrat dereceye ulaşabileceğinin beklendiğini açıkladı. Bu gerçekleşirse, 35 santigrat derece veya daha yüksek sıcaklıkların kaydedildiği üst üste dördüncü ay olacak.

Temmuz ayında açıklanan son iklim verileri, El Nino’nun beklenenden daha hızlı güçlendiğini ortaya koydu. Dünya Meteoroloji Örgütü bu veriler ışığında El Nino’nun ağustos ile ekim ayları arasında istikrarlı biçimde güçlenerek ‘daha güçlü’ seviyeye ulaşmasının beklendiğini açıkladı. Kuruma göre söz konusu gelişme, dünyanın birçok bölgesinde mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıkların görülmesine ve yağış rejimlerinde önemli değişikliklerin yaşanmasına neden olabilir.

Bilim insanlarının en yakından takip ettiği göstergelerden biri olan tropikal Pasifik’teki deniz yüzeyi sıcaklıkları da son verilerle dikkat çekici seviyelere ulaştı.

Bazı kritik bölgelerde deniz yüzeyi sıcaklıklarının mevsim ortalamasının yaklaşık 2,9 derece üzerine çıkması bekleniyor. Temmuz ayında ise bu fark yaklaşık 2,1 derece olarak ölçüldü. Uzmanlar, bu yükselişin El Nino’nun beklenenden daha güçlü bir seyir izlediğine işaret ettiğini ve okyanus sıcaklıklarının önümüzdeki aylarda daha da artabileceğini belirtiyor.

AVRUPA HIZLA ISINIYOR

Bilim insanları dünya genelindeki sıcak hava dalgalarının genel olarak daha sıcak, daha sık ve daha uzun süreli hale geldiğinden ve Avrupa'nın diğer tüm kıtalardan daha hızlı ısındığından emin.

Geçtiğimiz yıl neredeyse tüm kıta normalden daha sıcaktı. Araştırmacılar, son yıllarda Avrupa'da her yıl on binlerce sıcaklığa bağlı ölüm meydana geldiğini tahmin ediyor.

Avrupa genelindeki birçok ev, okul ve iş yeri daha eski ve daha soğuk bir iklim için inşa edildi. Mesela Britanya'da birçok yapı ısıyı tutacak şekilde inşa edildi, bu da sıcak hava dalgalarında serinlemeyi özellikle zorlaştırıyor.

Klima ise hızlı bir çözüm değil. Fransa'da bu tür sistemlerin kurulması siyasi bir tartışma noktası haline gelmişken, Britanya'da yüksek enerji fiyatları birçok kişiyi caydırıyor.

Geleneksel avluların, ağır panjurların ve beyaz taş cephelerin evleri serin tutabildiği daha sıcak Akdeniz şehirlerinde bile, birçok yeni bina ısıyı hapseden teknikler kullanılarak inşa edilmiş durumda.

TÜRKİYE NASIL ETKİLENECEK?

İstanbul Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi Meteoroloji Uzmanı Dr. Güven Özdemir, “Güçlü El Nino yıllarında Türkiye’de yaz ve sonbahar dönemlerinde uzun süreli sıcak hava dalgaları, deniz suyu sıcaklıklarında artış, orman yangını riskinde yükselme ve bazı dönemlerde Akdeniz kaynaklı aşırı yağış olaylarının güçlenmesi gibi etkilerin görülme ihtimali artabilir. Ancak bu etkilerin şiddeti yalnızca El Nino’ya bağlı değil; Kuzey Atlantik Salınımı (NAO), Akdeniz’in deniz suyu sıcaklıkları ve atmosferik blokajlar gibi birçok farklı sistem de süreci belirler” dedi.

Özdemir şu detayları da verdi:

-- Benim mevcut değerlendirmem, 2026 sonbaharı ile 2027 kışının son yılların en dikkatle takip edilmesi gereken ENSO (El Nino–Güney Salınımı) dönemlerinden biri olabileceği yönünde.

-- ENSO, tropikal Pasifik Okyanusu ile atmosfer arasındaki etkileşimlerden kaynaklanan ve dünya genelindeki iklim koşullarını etkileyen doğal bir iklim döngüsü. Eğer modeller önümüzdeki 1-2 ay boyunca aynı eğilimi korursa, bu olay 1997-98 ve 2015-16 dönemlerindeki güçlü El Nino olaylarıyla aynı seviyede, hatta bazı ölçütlere göre daha güçlü bir El Nino olarak değerlendirilebilir.

-- Böyle bir durumda 2027 yılının küresel ortalama sıcaklık açısından yeni rekorlara sahne olma ihtimali de belirgin şekilde artar. Doğal olarak biz de bundan ciddi şekilde etkileniriz.

TÜRKİYE HAFTALIK METEOROLOJİ TAHMİNLERİ

Bu haftaya dair de yorumlarda bulunan Dr. Güven Özdemir, “11-16 Ağustos dönemine ilişkin mevcut orta vadeli tahminler ve küresel model eğilimleri birlikte değerlendirildiğinde, Türkiye genelinde yaz karakteri belirgin şekilde devam edecek görünüyor. Ancak bu hafta, ülke genelini kapsayan kesintisiz bir sıcak hava dalgasından ziyade, kuzey ve kuzeydoğu kesimlerde zaman zaman serinlemeler ve yerel sağanakların görüldüğü, güney ve iç kesimlerde ise sıcaklığın yüksek seyrettiği bir tablo öne çıkıyor” dedi ve bölge bölge hava tahminlerini paylaştı:

Marmara: Bu hafta boyunca sıcaklıklar çoğu gün mevsim normalleri civarında veya 1-3 derece üzerinde seyredebilir. Hafta ortasına doğru kuzeyden esecek rüzgârlarla kısa süreli bir serinleme yaşanabilir. Trakya’nın kuzeyi ve bölgenin doğusunda yerel gök gürültülü sağanak ihtimali olabilir.

Ege: Yağış olasılığı oldukça düşük. İç Ege’de 36-40 derece, kıyılarda ise 33-37 derece civarında sıcaklıklar görülebilir.

Akdeniz: Haftanın en sıcak bölgelerinden biri olmaya devam edecek. Özellikle Adana, Osmaniye, Hatay çevresi ile Antalya’nın iç kesimlerinde 40 derecenin üzerine çıkan değerler görülebilir. Nem nedeniyle hissedilen sıcaklık daha yüksek olacaktır.

İç Anadolu: Gündüz sıcak, geceler nispeten serin. Ankara, Konya, Eskişehir çevresinde sıcaklıklar çoğunlukla mevsim normallerinin 2-4 derece üzerinde seyredebilir. Hafta sonuna doğru kuzey kesimlerde kısa süreli gök gürültülü sağanak ihtimali oluşabilir.

Karadeniz: Yağış açısından en hareketli bölge olmaya devam edecek. Orta ve Doğu Karadeniz kıyıları ile iç kesimlerinde yerel kuvvetli sağanak ve gök gürültülü yağışlar görülebilir. Sıcaklıklar diğer bölgelere göre daha ılımlı seyredecek.

Doğu Anadolu: Kuzeydoğusunda yerel sağanaklar beklenebilir. Güneydoğuya doğru gidildikçe hava daha sıcak ve kuru olacak.

Güneydoğu Anadolu: En yüksek sıcaklıkların görüleceği bölge olmayı sürdürecek. Bazı merkezlerde 42-45 derece aralığına ulaşan sıcaklıklar görülebilir.

Haber Bültenleri ve E-Posta Tercihleri

Türkiye ve dünyadaki en güncel gelişmelerden haberdar olmak için, bültenlerin gönderileceği e-posta adresini girin.

Ad

Soyadı

E-Posta Adresi

Gün Başlıyor

Gün Sonu

ETK Kuralları ve Bilgilendirme Metnikapsamında onay veriyorum.

Abone Ol