Asrın inşasına 90 milyar dolar harcandı Gündem Haberleri

Türkiye tarihinin en büyük afeti olan 6 Şubat depremlerinin ardından 11 ili kapsayan yeniden inşa sürecinde yüz binlerce konut, iş yeri ve kamu tesisi tamamlandı. Üç yılda bölgeye yapılan harcama 2025 rakamlarıyla 3,6 trilyon lirayı aşarak yaklaşık 90 milyar dolara ulaştı. Bölgede yürütülen uzun vadeli çalışmalarla toparlanma süreci büyük ölçüde tamamlandı.

6 Şubat Kahramanmaraş merkezli depremlerin üzerinden üç yıl geçerken, 11 ili kapsayan yeniden inşa sürecinde yüz binlerce konut, iş yeri ve kamu tesisi tamamlandı. Resmi verilere göre, bütçeden yapılan harcama 2025 fiyatlarıyla 3,6 trilyon lirayı aşarak yaklaşık 90 milyar dolara ulaştı. Depremin ardından başlatılan yeniden inşa sürecinde ilk konutlar 15’inci günde temellendirildi. 11 ildeki çalışmalar kapsamında 455 bin bağımsız bölüm tamamlanarak teslim edildi. Çalışmalarda yaklaşık 200 bin kişi görev aldı, konutlar saatte 23, günde ortalama 550 hızla inşa edildi. İlk köy evleri 45’inci günde sahiplerine ulaştı.

2026’DA BİN 800 YENİ İŞ YERİ

Sanayi ve istihdam tarafında toparlanma programları devreye alındı. Depremden etkilenen illerde OSB ve sanayi sitelerine sağlanan kaynak 23 milyar liraya ulaştı. Kahramanmaraş, Gaziantep ve Malatya’da 936 iş yeri tamamlandı. 2026 yılında bin 800’den fazla yeni iş yerinin inşa edilmesi planlanıyor.

40 MİLYAR LİRALIK ÇALIŞMA DESTEĞİ

Çalışma hayatına yönelik kısa çalışma ödeneği ve nakdi ücret desteği gibi uygulamalarla yaklaşık 40 milyar liralık destek sağlandı. Deprem öncesi 1 milyon 889 bin olan sigortalı çalışan sayısının 2025 Ağustos itibarıyla 2 milyon 4 bine yükseldiği bildirildi.

DERSLİK SAYILARI ARTIRILDI

Eğitim altyapısında 13 bin 321 derslik inşası için 72 milyar lira, 2 bin 776 dersliğin güçlendirilmesi için 6,9 milyar lira harcandı. Üniversitelerde yeniden yapım, güçlendirme ve kampüs altyapısı için 5,1 milyar lira harcandı; 2026 yatırım programında ek 2,4 milyar lira ödenek ayrıldı.

109 SAĞLIK TESİSİ TAMAMLANDI

Sağlık alanında 40,8 milyar liralık yatırımla 5 bin 123 yataklı 109 sağlık tesisi tamamlandı. Kamu hastanelerinin yatak kapasitesi yüzde 16 artışla 27 bin 503’e çıktı. Ayrıca 2 bin 96 yatak kapasiteli 12 acil durum hastanesi kısa sürede hizmete alındı.

ULAŞIMDA YENİ HEDEF

Ulaştırma altyapısında 9 bin 176 kilometrelik kara yolu ağının yüzde 98’inin hasar görmediği açıklanırken, hasarlı kesimler için 98 milyar liralık onarım ve güçlendirme programı yürütülüyor.

BEDELSİZ CANLI HAYVAN DAĞITILDI

Tarım ve hayvancılıkta depremde hayvan kaybı yaşayan yetiştiricilere 909 milyon lira bütçeyle canlı hayvan ve arılı kovan bedelsiz dağıtıldı. 2025 yılında yalnızca tarım sektörüne 11 ilde toplam 17,4 milyar lira destek ödemesi yapıldı.

SPOR VE KÜLTÜRE YATIRIM

Gençlik, spor ve kültür varlıkları alanında 338 tesis için 2 milyar 66 milyon lira ödenek gönderildi. Kültür varlıklarında 5 bin 119 tescilli taşınmaz incelendi, yüzlerce yapının yıkıldığı veya ağır hasar aldığı belirlendi. Restorasyon ve yeniden inşa çalışmaları için 2025 ve 2026’da ayrı ayrı 1,5 milyar lira ödenek planlandı.

Küllerinden doğdu

Hatay’da 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli 7,7 ve 7,6 büyüklüğündeki depremler 24 bin 147 kişinin yaşamını yitirmesine ve 90 binden fazla binanın yıkılmasına neden oldu. Depremin üçüncü yılında, yıkımın fotoğrafları aynı açıdan dronla çekilen güncel görüntüler karşılaştırıldı. Antakya’daki Cumhuriyet Meydanı, Rüstem Tümer Paşa ve Atatürk caddeleri ile Asi Nehri kıyısındaki yerleşimlerde yeni yapılar yükseldi. Tarihi Meclis binası ve Anadolu’nun ilk camisi Habib-i Neccar Camisi restorasyonla aslına uygun yeniden hizmete alındı. Kurtuluş Caddesi ve Antakya-Reyhanlı kara yolu Demirköprü mevkisi kullanıma açıldı. 600 Evler Sitesi’nin yerine yeni yerleşimler yapıldı, İskenderun sahil bandı yenilenip sosyal donatılarla güçlendirildi. Vali Mustafa Masatlı, Hatay’da 194 binden fazla bağımsız bölümün tamamlandığını veya inşasının sürdüğünü, 13 bin 500 sosyal konut projesinin başlatıldığını belirterek, şehri “Anka kuşu misali küllerinden yeniden doğdu” şeklinde nitelendirdi.