Aşırı kilo ve obeziteye karşı yeni tedaviler geliştirilecek

TÜBİTAK'tan edinilen bilgiye göre, Avrupa'da öncelikli alanlarda sağlık araştırmalarını ilerletmek ve inovasyonu geliştirmek için ortak bir finansman stratejisini müştereken uygulamak amacıyla oluşturulan ERA4Health Ortaklığınca 2026 yılına yönelik "Aşırı Kilo ve Obezitenin Anlaşılması ve Önlenmesi Çağrısı" açıldı.

Türkiye'den koordinasyonunu TÜBİTAK'ın yaptığı programla aşırı kilo ve obeziteyi önlemek ve anlamak için derinlemesine incelemeler gerçekleştirilmesi öngörülüyor.

ERA4Health Ortaklığı, uluslararası ve çok disiplinli işbirliklerini destekleyerek, obezite ve aşırı kilonun nedenlerinin ve bunların komplikasyonlarının, halk sağlığı ve politika geliştirme gibi alanlarını da dahil ederek, önleyici ve tedavi edici stratejilerin geliştirilmesini teşvik ediyor. Uluslararası araştırma ekiplerinin, bu etkileşimleri daha iyi anlayarak, yeni tedavi yaklaşımları ve çözüm yolları geliştirmeleri bekleniyor.

Proje önerilerinin, çok disiplinli ve translasyonel araştırmaları (Temel araştırmaların laboratuvarda yapılan keşiflerden çıkarak gerçek klinik uygulamalara doğru ilerlediği süreç) ele alması bekleniyor.

Projelerin, "obezite ve aşırı kilonun nedenlerinin ve bunların komplikasyonlarının mekanistik araştırmalarla anlaşılması" ve "yaşamın kritik geçiş dönemleri için önleme ve halk sağlığı stratejileri" konularından birini kapsaması gerekiyor.

Bu çerçevede, aşırı kilo ve obezitenin başlangıcı ve ilerlemesinin altında yatan biyolojik mekanizmaların araştırılması, yaşam ortamı ve tarzı, psikolojik, kronobiyolojik, genetik ve epigenetik faktörler arasındaki etkileşimlerin incelenmesi hedefleniyor.

Aşırı kilo ve obezitenin, ilişkili klinik komplikasyonların gelişimine nasıl katkıda bulunduğu veya diğer hastalık ve bozukluklara karşı kullanılan tedavilerin etki mekanizmasını nasıl etkilediği gibi konular da program kapsamında bulunuyor.

Öte yandan, doğum, menopoz, andropoz gibi yalnızca yaşamın kritik geçiş dönemlerini ve gebelikler arası dönem, kronik hastalık tanısı, hastalıktan iyileşme ve emeklilik gibi sosyoçevresel faktörler gibi spesifik durumları ele alan proje konuları da dikkate alınacak.

Çağrı sekretaryasına iletilecek uluslararası proje başvurularının yanı sıra Türkiye'den yer alacak araştırmacılar tarafından TÜBİTAK'a ulusal proje başvurusu yapılması da zorunlu tutuldu. Söz konusu çağrı kapsamında Türkiye'den sunulacak proje önerileri, TÜBİTAK 1071 Uluslararası Araştırma Fonları'ndan Yararlanma Kapasitesinin ve Uluslararası AR-GE İşbirliklerine Katılımın Artırılmasına Yönelik Destek Programı kapsamında desteklenecek. Programdaki destek tutarı projelere, içeriğine, boyutuna ve süresine göre değişiyor.

Uluslararası başvurular "ERA4Health Elektronik Başvuru Sistemi", ulusal olanlar da "TÜBİTAK Proje Başvuru Sistemi" üzerinden gerçekleştirilecek.

Birinci aşama için 21 Ocak 2026, ikinci aşama için 11 Haziran 2026'ya kadar başvuru yapılabilecek. İkinci aşama başvuruları için bilgi webinarı 14 Nisan 2026'da gerçekleştirilecek.