Aşırı baskı ve sınırsız özgürlük çocukları suça sürükleyebiliyor

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Tıp Fakültesi Psikiyatri ve Ruh Sağlığı Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Evrim Özkorumak Karagüzel, çocukların suçtan korunmasında ailenin belirleyici rolü ile ilgili değerlendirmelerde bulundu.

Çocukları suça iten ya da koruyan çevresel faktörler arasında ailenin yer alabildiğini, bu etkinin ele alındığı birçok çalışmanın bulunduğunu dile getiren Karagüzel, aileyle ilgili değişkenlerin süreç üzerinde etkili olup olmadığının belirlenmesi ve müdahale edilebilecek alanların araştırılması gerektiğini ifade etti.

Ailenin yapısal özellikleri, işlevlerini yerine getirip getiremediği, çocuğa sıcak ve tutarlı bir ortam sunup sunamadığının önemli unsurlar olduğuna dikkati çeken Karagüzel, çocuğun duygusal ve fiziksel ihtiyaçlarının karşılanma düzeyinin de belirleyici olduğunu aktardı.

Karagüzel, ekonomik zorlukların bu ihtiyaçların karşılanmasını güçleştirebileceğini dile getirerek, "Beslenme, barınma ve ısınma gibi temel gereksinimler de sorunlara yol açabilir. Bunlar çocuk üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir. Genel olarak ailenin dağınık olmaması, huzurlu ve tutarlı bir ortam sunması çocuk açısından önemli." diye konuştu.

Ebeveyn tutumlarının çocuk davranışları üzerinde önemli bir belirleyici olduğunu vurgulayan Karagüzel, aşırı katı ve kuralcı bir aile yapısının, çocuğun suç davranışına yönelme riskini artırabileceğini ifade etti.

Prof. Dr. Karagüzel, sınırların ve kuralların yeterince belirlenmediği, aşırı hoşgörülü ve denetimsiz tutumun da bir tür ihmal olarak değerlendirilebileceğine işaret ederek, bu durumun çocukta davranış sorunlarının ortaya çıkmasına zemin hazırlayabileceğini kaydetti.

Ailede suç işleyen bireylerin bulunmasının önemli bir faktör olduğunu anlatan Karagüzel, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Çocuğun ilk sosyalleştiği alan aile. Dolayısıyla çocuk, aile içindeki ebeveynlerin ve kardeşlerin birbirine nasıl davrandığını, sorunlar karşısında nasıl tepki verdiklerini gözlemler. Ayrıca ebeveynin dış dünyayla ilişkilerini ve davranışlarını da yakından izler. Eğer aile içinde şiddet gibi olumsuz davranışlar sergileniyorsa, çocuk buna doğrudan maruz kalmasa bile tanık olabilir ve bu tür bir ortam onun davranışlarını etkileyebilir."

Karagüzel, çocuğun olumsuz medya içeriklerine, filmlere veya diğer araçlara denetimsiz erişiminin de bir etken olabileceğini belirterek, "Çocuğun aileye yakınlık hissetmesi gerekir. Bunu sağlayabilmek için aile ortamının sıcak, şefkatli ve sevgi dolu olması önemlidir. Bu noktada aile eğitimi ön plana çıkıyor. Yani ebeveynlerin çocuğa nasıl davranacaklarını bilinçli olarak belirlemeleri gerekir." diye konuştu.

Kuralların açık, net ve öngörülebilir olduğu, çocuğun sınırları bildiği ancak aynı zamanda anne babanın ilgi ve sevgisinin olduğu aile ortamı oluşturmanın önemli olduğuna dikkati çeken Karagüzel, "İkinci aşamada çocuğu denetlemek önemli. Üçüncüsü de mutlaka çocuğun eğitiminin desteklenmesi gerekiyor çünkü suç işleyen çocukların büyük kısmında okul terkleri var." dedi.