Arz fazlası ve zayıf talep kakao fiyatlarını aşağı çekti

Kakao fiyatları son dönemde güçlü bir satış baskısıyla karşı karşıya kaldı. Londra'da işlem gören kakao kontratı çarşamba günü son 2,25 yılın en düşük seviyesine inerken, New York kontratı ise geçen cuma itibarıyla son iki yılın dip seviyesini gördü. Bu gelişmelerle birlikte New York'ta kakao fiyatı, 2023'ten bu yana ilk kez ton başına 4.000 doların altına geriledi.

Arz tarafına ilişkin beklentiler fiyatlar üzerindeki baskıyı artırıyor. StoneX, 2025/26 sezonunda küresel kakao piyasasında 287 bin ton, 2026/27 sezonunda ise 267 bin tonluk arz fazlası oluşacağını öngörüyor. Uluslararası Kakao Organizasyonu (ICCO) da küresel kakao stoklarının yıllık bazda yüzde 4,2 artarak 1,1 milyon tona yükseldiğini açıkladı.

YÜKSEK ÇİKOLATA FİYATLARI TALEBİ TÖRPÜLÜYOR

Talep cephesindeki zayıflık da fiyatların toparlanmasını zorlaştırıyor. Artan çikolata fiyatları nedeniyle tüketicilerin harcamalarını kısması, kakao talebini sınırlıyor. Dünyanın en büyük endüstriyel çikolata üreticisi Barry Callebaut AG, 30 Kasım'da sona eren çeyrekte kakao segmentindeki satış hacminin yüzde 22 gerilediğini duyurdu. Şirket, bu düşüşü zayıf piyasa koşulları ve daha kârlı ürün gruplarına yönelimle açıkladı.

ÖĞÜTME VERİLERİ ZAYIF TALEBİ DOĞRULUYOR

Kakao öğütme verileri de talepteki durgunluğu teyit etti. Avrupa Kakao Birliği'ne göre Avrupa'da dördüncü çeyrek öğütme miktarı yıllık bazda yüzde 8,3 azalarak 304 bin 470 tona düştü. Bu rakam, son 12 yılın en zayıf dördüncü çeyrek performansı olarak kayda geçti. Asya'da öğütme miktarı yüzde 4,8 düşüşle 197 bin 22 tona inerken, Kuzey Amerika'da ise yalnızca yüzde 0,3'lük artışla 103 bin 117 ton seviyesinde kaldı.

BATI AFRİKA'DA HASAT BEKLENTİLERİ GÜÇLÜ

Batı Afrika'daki olumlu hava koşulları da fiyatlar üzerinde baskı yaratan unsurlar arasında yer aldı. Tropical General Investments Group, Fildişi Sahili ve Gana'da şubat-mart döneminde kakao hasadının artmasının beklendiğini bildirdi. Mondelez ise bölgedeki son kakao meyvesi sayımının beş yıllık ortalamanın yüzde 7 üzerinde ve geçen yıla göre belirgin şekilde daha yüksek olduğunu açıkladı. Fildişi Sahili'nde ana hasat döneminin başlamasıyla birlikte çiftçilerin ürün kalitesine dair iyimser olduğu belirtiliyor.

DÜŞÜK FİYATLAR SEVKİYATLARI YAVAŞLATIYOR

Buna karşın, fiyatların gerilemesi Batı Afrikalı üreticilerin arzı sınırlamasına neden oldu. Fildişi Sahili'nde bu pazarlama yılında limanlara sevk edilen kakao miktarı 1,20 milyon tonla geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,2 azaldı. Ülke, dünyanın en büyük kakao üreticisi konumunda bulunuyor.

ICE STOKLARINDA TOPARLANMA

ABD limanlarında ICE tarafından izlenen kakao stokları, 26 Aralık'ta görülen 10,5 ayın en düşük seviyesinden sonra yükselişe geçti. Stoklar 1 milyon 775 bin 219 çuvala ulaşarak son 2,5 ayın en yüksek düzeyine çıktı.

NİJERYA ARZI DENGELEYİCİ UNSUR

Dünyanın beşinci büyük kakao üreticisi Nijerya'da arzın daralması ise fiyatlar açısından sınırlı da olsa destekleyici bir faktör olarak öne çıkıyor. Ülkenin kasım ayı kakao ihracatı yıllık bazda yüzde 7 azalarak 35 bin 203 tona geriledi. Nijerya Kakao Birliği, 2025/26 sezonunda üretimin yüzde 11 düşüşle 305 bin tona ineceğini öngörüyor.

ORTA VADELİ ARZ TAHMİNLERİ AŞAĞI REVİZE EDİLİYOR

Küresel arz görünümüne ilişkin güncellemeler de yakından takip ediliyor. ICCO, 2024/25 sezonu için küresel kakao arz fazlası tahminini 142 bin tondan 49 bin tona indirirken, üretim tahminini 4,69 milyon tona çekti. Rabobank da 2025/26 sezonu için arz fazlası beklentisini 328 bin tondan 250 bin tona düşürdü.

ICCO ayrıca 2023/24 sezonuna ilişkin küresel kakao arz açığını 494 bin ton olarak revize ederken, 2024/25 sezonunda dört yılın ardından yeniden arz fazlası oluşacağını bildirdi.