Almanya artık buradan işçi istiyor: Vize kotası patladı

Avrupa'nın en büyük ekonomisi Almanya, kronik işgücü açığına çare arıyor. Emekli olan yaşlı kuşağın bıraktığı boşluğu dolduracak genç nüfus yeterli gelmiyor. Almanya ise çözümü Hindistan'da arıyor.

BBC'nin haberine göre Almanya'nın her yıl 288 bin yabancı işçiye ihtiyacı oluyor. Bertelsmann Vakfı'nın 2024 tarihli araştırması, bu açık kapatılmazsa ülkedeki işgücünün 2040'a kadar yüzde 10 küçülebileceği uyarısında bulunuyor. Baby boomer kuşağının son dalgası emekliliğe geçerken düşük doğum oranı durumu ağırlaştırıyor.

En sert tablo kasaplık sektöründe. 2002'de Almanya genelinde 19 bin olan küçük aile kasabı sayısı, 2021'de 11 binin altına geriledi. Genç Almanlar bu mesleğe yönelmiyor, çıraklık başvuruları neredeyse durma noktasında.

Freiburg Kasaplar Birliği Başkanı Joachim Lederer durumu şöyle özetliyor: "Kasaplık ağır iş. Son 25 yıldır gençler başka yönlere akıyor."

Freiburg Zanaat Odası, 2021'de Hindistanlı istihdam ajansı Magic Billion'un teklifiyle harekete geçti. Ajansın bir araya getirdiği 13 genç Hindistanlı, 2022 sonbaharında İsviçre sınırındaki küçük kasabalarda kasaplık çıraklığına başladı. Bugün bu sayı 200'e ulaştı.

İki ülke arasında 2022'de imzalanan Göç ve Hareketlilik Ortaklık Anlaşması süreci hızlandırdı. 2024 sonunda Almanya, Hindistanlı nitelikli işçiler için yıllık vize kotasını 20 binden 90 bine yükseltti.

Resmi rakamlara göre 2015'te Almanya'da 23 bin 320 Hindistanlı çalışan varken bu sayı 2024 itibarıyla 136 bin 670'e fırladı.

Projeyi başlatan oda yetkilisi Handirk von Ungern-Sternberg, görevinden ayrılarak Magic Billion ortaklığıyla India Works adlı kendi istihdam ajansını kurdu. Ajans bu yıl 775 Hindistanlı genci çıraklık programlarıyla Almanya'ya getirmeye hazırlanıyor. Kasaplığın çok ötesine geçildi; listede artık yol yapım işçileri, taş ustaları, mekanikçiler ve fırıncılar da var.

Magic Billion'un kurucusu Aditi Banerjee, denklemi Hindistan tarafından okuyor: "25 yaş altında 600 milyon insan var. Her yıl sadece 12 milyonu işgücüne dahil olabiliyor. Devasa bir emek fazlası söz konusu."

Almanya'ya gelen gençlerin motivasyonları ortak: Hindistan'da iş bulmanın zorluğu, Avrupa'daki yüksek ücretler ve ailelerine maddi destek sağlama arzusu.

Delhi banliyösünden Kara Orman bölgesine gelen 20 yaşındaki fırıncı çırağı Ishu Gariya, "Hindistan'da bilgisayar mühendisliği diplomasına para yatırıp sonra düşük maaşla çalışmak istemedim. Burada kazancım yüksek, aileme destek olabiliyorum" diyor.

Makine mühendisi diplomalı 25 yaşındaki Ajay Kumar Chandapaka ise Haydarabad'dan Freiburg'a geldi: "Hindistan'da iş bulmak çok zordu. Almanya'daki mesleki eğitim benim için daha doğru bir yoldu."

Lederer, ilk dönem iki çırakla başladı, şimdi yanında yedi Hindistanlı genç çalışıyor. Durumu açık sözlülükle anlatıyor: "35 yıl önce 10 kilometre çevrede benim gibi sekiz dükkan vardı. Şimdi tek ben kaldım. Hindistanlı çalışanlar olmasaydı bugün dükkanım kapalı olurdu."

İşgücü açığı kasaplık ya da fırıncılıkla sınırlı değil. Weil am Rhein Belediye Başkanı Diana Stöcker, bu yıl Hindistan'dan iki anaokulu öğretmeni getirmeye hazırlanıyor. "Almanya'nın her yerinde öğretmen aradık, bulmak neredeyse imkansız" diyor Stöcker ve ekliyor: "Yurt dışına bakmak zorundayız. Başka çaremiz yok."

Almanya'nın işgücü açığını dışarıdan kapatma refleksi ilk kez yaşanmıyor. 1961'de imzalanan ikili anlaşmayla yüz binlerce Türk işçi "misafir işçi" (Gastarbeiter) olarak Almanya'ya gitti.

Geçici olması planlanan bu göç kalıcıya döndü; bugün Almanya'da Türk kökenli nüfus 3 milyonun üzerinde. Benzer anlaşmalar İtalya, Yunanistan, Portekiz ve eski Yugoslavya ülkeleriyle de yapıldı. Ancak o dönemki dalga büyük ölçüde vasıfsız işgücüne yönelikti.

Almanya artık nitelikli eleman arıyor, vize düzenlemelerini buna göre şekillendiriyor ve hedef ülke listesinin başına Hindistan'ı koyuyor. Altmış yıl önce Türk işçilerin doldurduğu fabrika bantlarının yerini bugün Hindistanlı gençlerin girdiği çıraklık atölyeleri alıyor.