Alman basını Türkiye’de hayat pahalılığını yazdı

Alman kamu yayıncısı ARD’nin Tagesschau programı, Türkiye’deki yüksek enflasyon ve derinleşen hayat pahalılığına ilişkin kapsamlı bir haber yayımladı. Haberde, “dünyanın en yüksek enflasyon oranlarından birine sahip Türkiye’de milyonlarca insanın geçim mücadelesi verdiği” vurgulandı.

Tagesschau’ya konuşan uzmanlar, ekonomik sıkıntılara rağmen Türkiye’de geniş çaplı protestoların yaşanmamasını iki nedene bağladı: korku atmosferi ve aile içi dayanışma. Haberde, “Birçok aile, ekonomik olarak ayakta kalabilmek için dayanışma içinde yaşıyor” ifadesine yer verildi.

Haberde, geçim zorluğu yaşayan yurttaşların hikâyelerine de yer verildi. İstanbul’da yaşayan 50 yaşındaki Ahmet, bir otoparkta bekçilik yapıyor. Asgari ücretin 22 bin lira olduğunu belirten Ahmet, “Bu ülkede 22 bin lira ne ki? Sigorta primi için gösterilen rakam bu. Gerçekte biraz daha fazla alıyoruz ama yine de yetmiyor,” diyor.

Bir diğer isim fırıncı Metin, dört kişilik ailesini tek maaşla geçindirmeye çalıştığını anlatarak, “Aylık 50 bin lira kazanıyorum, bunun yarısı kiraya gidiyor. Beş yıl önce her hafta et alabiliyorduk, şimdi ayda bir kez soframıza girebiliyor. Et artık lüks oldu,” ifadelerini kullandı.

Sabah 5’te işe gittiğini, akşam 7’de döndüğünü söyleyen Metin, “Yemek ye, uyu, işe git… Başka hiçbir şeye vaktim kalmıyor. Bu insanca bir hayat değil,” dedi.

Haberde, Türkiye’de giderek büyüyen ekonomik krize rağmen sokak protestolarının sınırlı kalmasının “korku” ve “aile dayanışması” dengesiyle açıklanabileceği ifade edildi. Tagesschau, “Toplumda birçok kişi ekonomik öfkesini dile getirmekten çekiniyor. Aynı zamanda aile bireyleri birbirlerine destek olarak ayakta kalmaya çalışıyor,” yorumunu yaptı.

Ekonomist Onur Canakcı, Türkiye’de asgari ücretin artık ortalama gelir haline geldiğini belirterek, “Orta sınıf fiilen ortadan kalktı. Eskiden orta gelir grubunda olanlar şimdi alt gelir grubuna düştü. Toplum genel bir yoksullaşma yaşıyor. Ancak insanlar korkudan sokaklara çıkamıyor,” dedi.

Ekonomist Alp Erinç Yeldan ise Türkiye’deki ekonomik krizin sadece enflasyonla açıklanamayacağını vurguladı. Yeldan, “Demokrasi ve hukuk devleti alanındaki sorunlar, yatırımcı güvenini yok etti. Hükümetin yargı kararlarına uymaması, gazetecilere yönelik davalar ve siyasi baskılar ekonomiyi doğrudan etkiliyor,” dedi.

Yeldan’a göre Türkiye’nin ekonomik toparlanması yalnızca para politikasına değil, aynı zamanda “hukukun üstünlüğüne geri dönüşe” de bağlı.