ABD’den Güney Kafkaslar çıkarması… Önce Erivan sonra Bakü

Erivan’ı ziyaret eden ilk ABD Başkan Yardımcısı olan JD Vance, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan ile milyarlarca dolarlık anlaşmaların altına imza attı. Vance gezisi sırasında 1915 olayları sırasında hayatını kaybedenleri anmak üzere yapılmış sözde soykırım anıtını da ziyaret etti.

ZENGEZUR’A TRIPP PROJESİ

ABD Başkanı Trump, 8 Ağustos 2025’te Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Ermenistan Başbakanı Paşinyan’ı Beyaz Saray’a davet ederek iki ülke arasında 40 yıllık savaşın sona erdiğini ilan eden memorandumun imzalanmasında aracı olmuştu. ABD ayrıca Erivan ile Azerbaycan’ı Türkiye sınırındaki özerk bölgesi Nahçıvan’a bağlayacak Zengezur koridoru için Trump Uluslararası Barış ve Refah Yolu (TRIPP) projesinin geliştirilmesi için anlaşmıştı. Hatta koridorun geliştirilmesi işletilmesi için kurulacak şirketin ana hisselerinin ABD’de olması kararlaştırılmıştı.

NÜKLEER, İHA, YAPAY ZEKÂ

Vance ziyaretinde ABD ile Erivan arasında nükleer enerji, insansız hava araçları ve yapay zekâ olmak üzere üç önemli anlaşma imzalandı. Nükleer enerji alanında yapılan ikili anlaşma Ermenistan nükleer enerji altyapısını modernize etmeyi planlıyor. ABD’nin nükleer enerjiye ilk aşamada 5 milyar dolar, birkaç yıl içinde de 9 milyar dolar yatırım yapması planlanıyor. Ayrıca ABD, Ermenistan’a 11 milyon dolarlık V-Bat keşif dronları satacak. Amerikan NVIDEA şirketi de Ermenistan’da yapay zekâ üssü kuracak.

ERİVAN’DAN BAKÜ’YE GEÇTİ

Erivan’dan Bakü’ye geçen Vance, burada Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından kabul edildi. Ermenistan ile barış süreci,  enerji ve ulaşım koridoru ağırlıklı temaslar Bakü’de de sürdü. Vance Bakü’de Aliyev ile ‘Azerbaycan Hükümeti ile Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti Arasında Stratejik Ortaklık Şartı’na imza attı. Stratejik Ortaklık Şartı; enerji, ticaret, ulaştırma, dijital altyapı, yapay zekâ ve güvenlik alanlarında kapsamlı işbirliğini öngörüyor.

JD Vance’e gezisinde eşi Usha ve üç çocuğu da eşlik etti.

SÖZDE SOYKIRIM ANITINA GİTTİ

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance eşi Usha Vance ile Erivan’daki resmi temasları çerçevesinde 1915 olayları sırasında hayatını kaybedenler anısına inşa edilmiş sözde soykırım anıtı ‘Tsisernakabert’i ziyaret edip çelenk bıraktı. Türkiye ve Azerbaycan ile iyi ilişkiler isteyen Ermenistan Başbakanı Paşinyan, 1915 olaylarının günümüzdeki iyi ilişkiler potansiyeline zarar vermemesi gerektiğini belirtmişti. Bu arada Vance’in anıtı ziyaretine ilişkin X’te yaptığı paylaşımı birkaç saat sonra silmesi dikkat çekti.