ABD baskısı ve İran tehdidi arasında... Kürtler temkinli ve gönülsüz

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı savaş kritik bir virajda. ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İran’a Amerikan askeri göndermek yerine ülkenin batısındaki silahlı Kürt gruplarını sahaya sürmeye yönelik ısrarı artarken bölgedeki Kürt liderleri Washington’un baskısı ile Tahran’ın tehdidi arasında sıkışmış durumda.

‘BİZ KİRALIK SİLAH DEĞİLİZ’

Amerikan medya kuruluşları ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA) ve İsrail istihbarat servisi Mossad’ın Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nde (IKBY) konuşlu İranlı Kürt grupları Tahran’a karşı silahlı mücadeleye hazırladığına dair haberler yaparken, Iraklı Kürt liderlerden art arda gelen çıkışlar dikkati çekti. Irak Cumhurbaşkanı Abdullatif Reşid’in eşi Şanaz İbrahim Ahmed, yayımladığı açık mektupta İran’a karşı yürütülen savaşta yer alan tüm taraflardan Kürtleri rahat bırakmalarını istedi. First Lady Ahmed, “Kürtler sık sık yalnızca güçlerine ya da fedakârlıklarına ihtiyaç duyulduğunda hatırlanıyor. Kürtleri rahat bırakın. Biz kiralık silah değiliz” ifadelerini kullandı. Kendisi de eşi gibi Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) üyesi olan Ahmed, ABD’nin 1991 yılında Iraklı Kürtleri, Saddam Hüseyin’e karşı ayaklanmaya teşvik ettiğini ancak sonrasında yüzüstü bıraktığını ve Suriye’de SDG ile ittifakını sonlandırdığını hatırlattı.

BARZANİ’DEN KIRMIZI IŞIK

Irak’taki Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) Başkanı Mesud Barzani de bölgenin içinden geçtiği sürece dikkat çekerek, “Tüm anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözüme kavuşmasını temenni ediyoruz. Bizler de IKBY’nin her türlü olumsuzluktan uzak kalması, korunması için elimizden gelen her şeyi yapacağız” dedi. Barzani’nin bu ifadeleri, Iraklı Kürtlerin Washington’un teklifine sıcak bakmadığı şeklinde yorumlandı.

‘TARAFINIZI SEÇİN’ BASKISI

Önceki gün Washington Post’ta çıkan haberde ABD Başkanı Donald Trump’ın, KYB lideri Bafel Talabani’yi arayarak İran’ın batısının bir kısmının ele geçirilmesi için “kapsamlı ABD hava desteği” teklif ettiğini aktarmış, Kürtlerin bu savaşta bir taraf seçmesi gerektiğini belirterek “Ya Amerika ve İsrail ya da İran’ın tarafını seçin” dediğini belirtmişti. Gazeteye konuşan bir KYB yetkilisinin ise “Eğer bu kara saldırısı başarısız olursa, İran’ın Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’ne yönelik reaksiyonunun ne olacağını bilmiyoruz. Aynı zamanda özellikle bizzat aramışken Trump’ın talebini de öylece reddedemeyiz” dediği ifade edilmişti. ABD Başkanı Trump, İranlı Kürt grupların saldırılara dahil olup olmayacağına ilişkin soruya “Bunu yapmak istiyorlarsa harika bir şey olduğunu düşünüyorum” yanıtını vermişti.

TAHRAN’DAN TEHDİT GİBİ UYARI

Öte yandan önceki gün sınırın Irak tarafındaki silahlı milisleri dron ve füzelerle hedef alan İran’dan dün de Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’ne yönelik tehdit gibi bir açıklama geldi. İran Savunma Konseyi Üyesi Ali Ekber Ahmediyan, “Kürdistan Bölgesi’ndeki dost ve kardeşlerimize bildiririz ki; şu ana kadar bölgede sadece ABD, İsrail ve ayrılıkçı gruplara ait karargahlar hedef alınmıştır. Ancak bu gruplar İran sınırlarına girerse, Kürdistan Bölgesi’ndeki tüm tesis ve kurumlar hedef alınacaktır” diye konuştu. Söz konusu gruplar, Bağdat-Erbil-Tahran arasındaki güvenlik anlaşması sonucu 2023’te Irak Kürdistan Bölgesi’ne çekilmişti.

TÜM KÜRT GRUPLAR HEM FİKİR Mİ

İRAN’da yaklaşık 8 milyon Kürt yaşadığı tahmin ediliyor. Kürt nüfusun önemli bölümü ülkenin batısındaki Kürdistan eyaletinde bulunuyor. ABD ve İsrail, bu bölgede İran’a ait askeri tesisleri, sınır karakollarını ve polis merkezlerini hava saldırılarıyla yoğun bir ateş altına aldı. Saldırıların bu bölgede yoğunlaşmasının arkasında silahlı grupların Irak’tan İran’a geçişlerinin kolaylaştırmak olabileceği değerlendiriliyor. ABC News’e konuşan bir Kürt yetkili, Irak-İran sınırı yakınında 20 bin savaşçının konuşlandığını ve bu güçlerin birkaç gün içinde İran’a girebileceğini söyledi. 22 Şubat tarihinde İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDP-İ), terör örgütü PKK’nın İran kolu olan Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK), Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK), Kürdistan Emekçiler Topluluğu (Komala) ve İran Kürdistanı Mücadele Örgütü’nden (Khebat) rejim karşıtı bir ittifak kurmuştu. PAK, PJAK ve Komala, ABD’nin desteğiyle sahaya inmeye istekli görünürken Irak’ın kuzeyindeki Kürt Bölgesi yöneticileri ve Barzani ailesine bağlı KDP-İ İran’ı karşılarına almak istemiyor.

Nitekim, ABD merkezli haber ajansı Associated Press’e konuşan PAK bazı yetkilileri, İran’a yönelik bir saldırı planlamadıklarını ancak ABD öncülüğünde kara harekâtı başlatıldığı takdirde katılabileceklerini söyledi.