81 denizcinin şehit olduğu Dumlupınar da bir hayat öyküsü

Çanakkale Boğazı'nda 4 Nisan 1953 tarihinde gerçekleşen faciada hayatını kaybeden Astsubay Kıdemli Başçavuş Ömer Öney'in geçmişi, Türk denizcilik tarihinin en kritik kazalarıyla kesişiyor. Deniz Harp Tarihçisi Uğur Esmer'in aktardığı bilgilere göre Öney, 1941 yılında Türkiye'nin İngiltere'den satın aldığı denizaltı ve uçakları teslim almak üzere görevlendirilen kafilenin içindeydi. İkinci Dünya Savaşı'nın sürdüğü o yıllarda, kara ve hava yolunun güvenli bulunmaması nedeniyle kafile Refah şilebiyle yola çıktı. 23 Haziran 1941'de torpido saldırısına uğrayan gemide büyük bir panik yaşanırken, Öney'in sergilediği soğukkanlılık onlarca kişinin hayatını kurtardı. Esmer, o anları şu sözlerle anlattı:

"Refah şilebinin torpido saldırısına uğraması sonucu gemideki iki filikadan biri patlama anında parçalanmıştı. Öney sağlam kalan filikayı tek başına indirmeyi başarmıştı. Kurtulan 36 kişiden 32'si bu filika sayesinde kurtulmuştu. Bu filika günümüzde Mersin Deniz Müzesi'ndedir."

Ömer Öney'in ölümle olan mücadelesi Refah faciasıyla sınırlı kalmadı. Kariyerine Yavuz Zırhlısı'nda başlayan ve ardından 1931 yılında İtalya'dan alınan ilk mayın dökücü Dumlupınar (I) Denizaltısı'nda görev yapan Öney, daha sonra Atılay Denizaltısı'na tayin oldu. Ancak bir başka tayin kararı, onu bir kez daha mutlak bir ölümden kurtardı. Atılay Denizaltısı, 14 Temmuz 1942'de Birinci Dünya Savaşı'ndan kaldığı değerlendirilen bir mayına çarparak battığında, Ömer Öney bu olaydan sadece 2 gün önce II. İnönü Denizaltısı'na nakledilmişti. Öney, Atılay'daki silah arkadaşlarının şehit olduğu o faciadan bu görev değişikliği sayesinde sağ çıktı.

Refah ve Atılay facialarını geride bırakan Ömer Öney'in son görev yeri TCG Dumlupınar (II) Denizaltısı oldu. 'Blue Sea' adlı NATO tatbikatından dönen TCG Dumlupınar, 4 Nisan 1953'te Çanakkale Boğazı Nara Burnu açıklarında İsveç bandıralı 'Naboland' gemisi ile çarpıştı. 81 denizcinin şehit olduğu bu kaza sırasında, Öney'in daha önceki kurtuluşlarını bilen yakınları ve silah arkadaşları bir kez daha bir mucize bekledi. Deniz Harp Tarihçisi Uğur Esmer, o dönemde yaşanan bekleyişi, "Arkadaşları ve akrabaları kurtarma çalışmaları sürerken verdikleri röportajda Ömer Öney'in bu kazadan da yani TCG Dumlupınar'dan da kurtulacağını ümit ettiklerini söylüyorlardı" ifadeleriyle aktardı.

Ancak bu kez beklenen mucize gerçekleşmedi ve Astsubay Kıdemli Başçavuş Ömer Öney, Dumlupınar denizaltısında şehit düşen 81 askerden biri oldu. Öney'in şehadet haberi sadece askeri birlikleri değil, ailesini de derinden sarstı. Tarihçi Esmer'in verdiği bilgilere göre, Öney'in şehadet haberinin gelmesinden kısa bir süre sonra annesi, yaşadığı büyük üzüntü nedeniyle hayatını kaybetti. İki büyük deniz kazasından sağ kurtulmayı başaran bir askerin, üçüncü büyük faciada hayatını kaybetmesi ve ardından annesinin vefatı, Dumlupınar faciasının en hüzünlü hikayelerinden biri olarak kayıtlara geçti.