6. nesil F 47 savaş uçağı havalanıyor, bir dönüm noktası olacak Sözcü Gazetesi

ABD Hava Kuvvetleri, 6. nesil F-47 savaş uçağının ilk uçuşunu 2028 yılında gerçekleştirme planının arkasında duruyor. Yeni askeri uçakların sözleşme aşamasından piste çıkışına kadar geçen sürenin genellikle onlarca yıl aldığı düşünüldüğünde, bu takvim askeri otoriteler için oldukça iddialı ve agresif bir hedef.

Eğer bu zaman çizelgesi tutarsa, F-47 şu anda efsanevi F-22 Raptor’ın üstlendiği "hava üstünlüğü" misyonunu devralacak. Bu değişim, ordunun uzun menzilli operasyon stratejilerini ve yaşlanan savaş uçağı filolarını ne kadar süre daha görevde tutacağını kökten değiştirebilir.

Sır gibi saklanan program zamanında ilerliyor

Peki, bu kadar gizli ve bütçeli bir program gerçekten bu kadar hızlı ilerleyebilir mi? Aurora, Colorado'da düzenlenen Hava ve Uzay Kuvvetleri Birliği Savaş Sempozyumu'nda konuşan Satın Alma Yetkilisi Dale White, programın "olağanüstü iyi gittiğini" ve tam olarak hedeflenen takvime sadık kalındığını belirtti.

White, ilk gövdenin üretim bandında olduğunu açıklarken, ana yüklenici şirketin (Boeing) KC-46 Pegasus tanker uçağı gibi yoğun projelerine rağmen F-47 programı için personel sayısını ciddi şekilde artırmayı başardığını vurguladı. 

Hatırlanacağı üzere Hava Kuvvetleri Bakanlığı, 21 Mart 2025'te geliştirme sözleşmesinin imzalandığını duyurmuş ve F-47'yi Yeni Nesil Hava Üstünlüğü (NGAD) platformunun "mürettebatlı insanlı savaş uçağı" olarak tanımlamıştı.

Bağımsız bir jet değil

Askeri yetkililer, F-47'yi her görevi tek başına üstlenen bağımsız bir jet olarak görmüyor. F-47; gelişmiş sensörler, küresel ağlar ve yapay zekaya sahip insansız hava araçlarıyla (İHA) entegre çalışacak. Bilgiyi anlık olarak paylaşan bir filonun lideri olacak.

Havacılıkta "6. Nesil" kavramı; çok daha uzun bir menzil, radar görünmezliğinin (stealth) ötesinde bir hayatta kalma kabiliyeti ve yazılımsal/donanımsal olarak kolayca güncellenebilen modüler mimari anlamına geliyor.

F-47 hakkında kamuoyuna sızan en net veri muazzam menzili. Hava Kuvvetleri, uçağın 1.000 deniz milinin üzerinde (yaklaşık 1.850 km) bir savaş yarıçapına sahip olacağını belirtiyor.

Savaş yarıçapı nedir? Bir uçağın yakıt ikmali yapmadan üssünden kalkıp, görevini tamamlayıp güvenle geri dönebileceği maksimum mesafedir.

Kıyaslama yapmak gerekirse; mevcut F-22’nin savaş yarıçapı sadece 590 deniz mili (yaklaşık 1.090 km) civarında. Modern savaş senaryolarında havada yakıt ikmali sağlayan tanker uçaklarının (benzin istasyonlarının) düşman füzelerinden korunmak için çok daha geride bekletilmesi gerekecek. F-47’nin sunduğu bu devasa menzil, askeri planlamacılara pasifik gibi geniş harekat alanlarında muazzam bir esneklik sağlayacak. Uçağın hızının ise Mach 2’nin (saatte yaklaşık 2.450 km) üzerine çıkması hedefleniyor.

Hava kuvvetleri bu hızı neye borçlu? 

Sözleşmenin resmi olarak 2025'te imzalanmış olması projenin yeni başladığı anlamına gelmiyor. Hava Kuvvetleri Kurmay Başkanı General David W. Allvin, gizli tutulan deneysel "X-plane" test uçaklarının F-47’nin temel teknolojilerini doğrulamak için yıllardır uçtuğunu açıkladı. Kamuoyunun gözünden uzak yürütülen bu gizli uçuşlarda yüzlerce saatlik veri toplandı. Bu sayede mühendisler, seri üretim tasarımı kesinleşmeden önce olası yapısal ve yazılımsal hataları çoktan tespit edip çözdü.

Gelişmiş bir savaş uçağı üretmek sadece mühendislik değil, aynı zamanda lojistik ve fabrika alanı savaşıdır. Yüklenici firma, NGAD programına hazırlanmak için savunma iş kolundaki en büyük yatırımını yaptı. Hatta St. Louis bölgesindeki fabrika alanında yer açmak adına, sürmekte olan F/A-18 modernizasyon çalışmalarını başka tesislere kaydırarak üretim hatlarını tamamen F-47 için optimize etti.

Sırada ne var? 

2028 takvimi net görünse de kamuoyu projenin henüz sadece siluetini görebiliyor. Hükümet Hesap Verebilirlik Ofisi (GAO) raporları, hem Hava Kuvvetleri’nin hem de Deniz Kuvvetlerinin mevcut filoları modernize ederken bu tarz bütçe canavarı projelere fon ayırmakta ciddi bir mali baskıyla karşı karşıya olduğu konusunda uyarıyor.

Ek olarak, uçağın havada tek başına değil, "İşbirliğine Dayalı Savaş Uçağı" (CCA) adı verilen sadık insansız yoldaşlarıyla nasıl senkronize olacağı, elektronik harp yetenekleri ve en kritik saniyelerde son kararı insan pilotun nasıl vereceği gibi operasyonel detaylar hala netleşmiş değil.