30 bin ağaç diktiler şimdi 100 yıl bekleyecekler Sözcü Gazetesi

Meşe, kızılağaç ve üvez fidanlarının büyüyerek bölgede günümüze kadar ulaşan eski ormanlık alanlarla bütünleşmesi hedefleniyor. Yeni dikilen ağaçların olgun bir orman ekosistemine dönüşmesinin yaklaşık 100 yıl sürebileceği belirtiliyor. Bu süreçte ağaçların gelişiminin yanı sıra kuşların, böceklerin ve diğer canlıların bölgeye dönüşü de takip edilecek.

Ulster Wildlife tarafından yürütülen proje kapsamında Lenamore Wood’a yaklaşık 30 bin meşe, kızılağaç ve üvez fidanı dikildi. Çalışmanın amacı yalnızca boş bir araziyi ağaçlandırmak değil. Bölgede hâlâ varlığını sürdüren küçük ve eski orman parçalarının genişletilmesi ve birbirleriyle bağlantılı daha büyük bir doğal yaşam alanının oluşturulması amaçlanıyor.

Yeniden oluşturulmaya çalışılan Atlantik yağmur ormanları, tropikal bölgelerdeki yağmur ormanlarından farklı özelliklere sahip. Bu ormanlar Atlantik Okyanusu’nun etkisiyle oluşan yüksek nem, bol yağış ve ılıman iklim koşullarında gelişiyor. Meşe, huş, kızılağaç ve fındık gibi ağaçların yanı sıra yosunlar, eğrelti otları ve likenler de bu ekosistemin önemli parçaları arasında yer alıyor.

Kuzey İrlanda’da bu eski ormanlardan günümüze çok az alan ulaşabildi. Woodland Trust verilerine göre antik ormanlık alanlar bugün Kuzey İrlanda topraklarının yalnızca yüzde 0,04’ünü oluşturuyor. Lenamore Wood projesi de geriye kalan bu küçük alanlardan birini genişleterek kaybolan ekosistemi yeniden oluşturmayı hedefliyor.

İrlanda’nın doğal görünümü binlerce yıl önce bugünkünden oldukça farklıydı. Son buzul çağının ardından iklimin ısınmasıyla ağaçlar adaya yayıldı. Yaklaşık 8 ila 9 bin yıl önce adanın büyük bölümünün ormanlarla kaplı olduğu düşünülüyor. Özellikle yağışın yoğun olduğu bölgelerde Atlantik yağmur ormanları geniş alanlara yayılmıştı.

İnsanların tarıma başlamasıyla birlikte ormanlık alanlar aşamalı olarak temizlendi. Ağaçlar tarım arazileri ve hayvanların otlatılacağı alanlar açmak için kesilirken, büyüyen yerleşimler de doğal ormanların geri dönmesini zorlaştırdı. Özellikle 16. ve 19. yüzyıllar arasında kalan ormanların önemli bir bölümü kaybedildi ve bir zamanlar geniş alanlara yayılan ekosistem küçük ve birbirinden kopuk parçalara ayrıldı.

Lenamore Wood’daki çalışmaların sonuçları bundan sonra uzun yıllar boyunca izlenecek. Belirlenen noktalardan düzenli olarak fotoğraflar çekilecek, ağaçların gelişimi kaydedilecek ve bölgede yaşayan kuş, kelebek, güve ve yarasa türleri takip edilecek. Projenin başarısı yalnızca dikilen 30 bin ağacın büyümesiyle değil, zaman içinde kendi kendini sürdürebilen ve farklı canlı türlerini barındıran doğal bir ormanın yeniden ortaya çıkmasıyla ölçülecek.