17,4 trilyon dolar değerinde operasyon! Venezuela daki gelişmeler ne anlama geliyor? Enerji Haberleri

Venezuela'nın başkenti Caracas'ta patlama sesleri duyulmasının ardından ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela'da geniş çaplı operasyon düzenlendiğini ve Maduro ile eşinin yakalanarak ülke dışına çıkarıldığını açıklamıştı.

Donald Trump konuya ilişkin sabah saatlerinde yaptığı açıklamada, geçiş süreci tamamlanana kadar ABD'nin Venezuela'yı 'yöneteceğini' ve ülkenin geniş petrol rezervlerinden yararlanarak diğer ülkelere satacağını ifade etti.

Maduro ve eşinin yakalanmasından saatler sonra gazetecilere konuşan Trump, çok büyük Amerikan petrol şirketlerinin Güney Amerika ülkesindeki 'ciddi şekilde hasar görmüş altyapıyı' onarmak için milyarlarca dolar harcayacağını da açıkladı.

Peki Trump'ın dedikleri ne anlama geliyor, Trump neden Venezuela petrolüne erişim istiyor ve Venezuela'da ne kadar petrol var? İşte tüm merak edilenler...

VENEZUELA NE KADAR PETROL ÜRETİYOR?

Venezuela, yer altında 300 milyar varilden fazla petrol rezervine sahip olduğunu ve bunun da herhangi bir ülkenin sahip olduğu en büyük petrol rezervi olduğunu iddia ediyor. Ancak günde küresel üretimin yaklaşık yüzde 1'ini üretmekte zorlanıyor.

Enerji Enstitüsü'nden alınan verilere göre ise Venezuela, küresel petrol rezervlerinin yaklaşık yüzde 17'sine, yani 303 milyar varile denk gelen bir miktara sahip. Bugünkü fiyatlarla söz konusu rezervin değeri yaklaşık 17.4 trilyon dolar oluyor.

Doğu kesiminde yaklaşık 55.000 kilometrekarelik geniş bir alanı kapsayan Orinoco Kuşağı, Venezuela'nın petrol rezervlerinin büyük çoğunluğunun bulunduğu yer olarak öne çıkıyor.

Ülke 1970'lerde günde 3,5 milyon varile kadar petrol üretirken, bu rakam geçen yıl ortalama günde sadece 1,1 milyon varile düştü; bu da dünya üretiminin yalnızca yüzde 1'ine denk geliyor.

Sky'ın haberine göre yolsuzluklar ve yetersiz finansman, Venezuela'nın Suudi Arabistan gibi Körfez ülkeleri gibi rezervlerini etkili bir şekilde kullanamamasının nedenlerinden biri olarak açıklanıyor. Bazı Batılı petrol şirketleri ülkede faaliyetlerine devam etse de, yaptırımlar Venezuela'nın yatırım çekmesini ve ihtiyaç duyduğu ekipmanı temin etmesini engelledi.

ÜLKEDE PETROL ENDÜSTRİSİNİN DURUMU

PDVSA olarak bilinen ulusal petrol şirketinin, üretimi artırmak için gerekli sermaye ve uzmanlığa sahip olmadığı ifade ediliyor.

Araştırma şirketi Energy Aspects'in yakın tarihli bir çalışmasına göre, ülkenin petrol sahaları bakımsız durumda ve 'yıllarca süren yetersiz sondaj, harap altyapı, sık sık yaşanan elektrik kesintileri ve ekipman hırsızlığı'ndan muzdarip.

Bir zamanlar ABD, Venezuela petrolünün ana alıcısı olsa da yaptırımlar uygulandıktan sonra Çin ana hedef ülke haline geldi.

NE KADAR PETROL İHRAÇ EDİYOR?

OEC verilerine göre, Venezuela 2023 yılında sadece 4,05 milyar dolarlık ham petrol ihraç etti. Bu rakam, Suudi Arabistan (181 milyar dolar), ABD (125 milyar dolar) ve Rusya (122 milyar dolar) gibi diğer büyük ihracatçıların çok gerisinde kalıyor.

Devlet petrol şirketi PDVSA, 2024 yılı için yurt dışına petrol satışlarını (esas olarak ham petrol ve yakıt ihracatı) 17,52 milyar dolar olarak açıkladı; bu da günlük ortalama 805.500 varil ihracat hacmine denk geliyor.

Caracas'ı destekleyen Çin, tüm petrol ihracatının yaklaşık yüzde 80'ini oluşturarak en büyük alıcısı olmaya devam ediyor.

VENEZUELA'DA BATILI PETROL ŞİRKETLERİ AKTİF Mİ?

Chevron, ülkede faaliyet gösteren başlıca Batılı petrol şirketi olarak öne çıkıyor ve Venezuela'nın petrol üretiminin yaklaşık dörtte birini karşılıyor.

Bu yüzyılın başlarında, diğer şirketler ülkeden ayrılmaya zorlanırken, Chevron koşulların zamanla iyileşebileceğini düşünerek kalmaya devam etti.

NYT verilerine göre Chevron'un üretiminin yaklaşık yarısı ABD'ye ihraç ediliyor. Petrol şirketi, 1923'ten beri Venezuela'da faaliyet gösteriyor ve burada karada ve denizde beş üretim projesini sürdürüyor.

Chevron Cumartesi günü yaptığı açıklamada, ABD askeri operasyonunda Maduro ve eşinin tutuklanıp sınır dışı edilmesinin ardından, ülkedeki çalışanlarının ve faaliyetlerinin güvenliğini sağlamaya çalıştığını belirtti.

Chevron sözcüsü Kevin Slagle "Venezuela'da bir asırdan fazla süredir faaliyet gösteriyoruz ve istikrarı ve ekonomik toparlanmayı destekleyen barışçıl ve yasal bir geçiş sürecini destekliyoruz. Bu süreçte ABD hükümetiyle yapıcı bir şekilde çalışmaya, deneyimimizi ve varlığımızı ABD enerji güvenliğini güçlendirmek için kullanmaya hazırız" dedi. Fakat Cumartesi günü ilerleyen saatlerde Chevron yeni bir açıklama yayınladı ve "Tüm ilgili yasa ve düzenlemelere tam uyum içinde faaliyetlerimize devam ediyoruz" ifadelerini kullandı.

ABD'NİN VENEZUELA'NIN PETROL ÜRETİMİNİ KONTROL ETMESİ NE ANLAMA GELİYOR?

Uzmanlara göre ABD, petrol şirketlerine Venezuela'da daha fazla erişim izni verirse, sektörün kademeli olarak toparlanmasına yardımcı olabilir ancak Energy Aspects'ten Richard Bronze'a göre bu kolay bir iş olmayacak.

Analistlere göre de Venezuela'nın petrol üretimini artırmak ucuz olmayacak. Energy Aspects'in tahminine göre, günlük üretime yarım milyon varil daha eklemek 10 milyar dolara mal olacak ve bu da yaklaşık 2 yıl sürecek. Yani analistlere göre, Venezuela hükümetinin devrilmesi Amerikan petrol şirketleri için fırsatlar sunabilir, ancak aynı zamanda kendilerini karmaşık bir durumun içinde de bulabilirler.

YAŞANAN GELİŞMELER PETROL FİYATLARINI ETKİLER Mİ?

Trump'ın Venezuela'ya müdahalesi petrol piyasalarında tedirginliğe yol açsa da, analistler büyük bir fiyat artışının olası olmadığını öngörüyor.

Zira dünyada en fazla petrole sahip olsa da Venezuela nispeten küçük bir petrol üreticisi ve birçok analist, petrol piyasasında şu anda arz fazlası olduğunu hesaplıyor. Brent petrol, Cuma günü varil başına 60,80 dolardan işlem gördü ve yılın en düşük seviyelerine yaklaştı.

New York Times'ın aktardığına göre Third Bridge adlı araştırma şirketi de yatırımcıları ile paylaştığı notta 'yaşanan gelişmelerin ham petrol fiyatlarını veya benzin fiyatlarını hemen etkileyeceğini düşünmediklerini' belirtti.